Tin tức & Sự kiện

“Thạch Sanh” là một câu truyện cổ tích quen thuộc của nhiều thế hệ. Đây là một câu chuyện hay với nhiều tình tiết hấp dẫn. Truyện Thạch Sanh cũng nêu bật lên “quả ngọt” của người anh hùng dũng cảm, nhân hậu Thạch Sanh. “Thạch Sanh” sẽ là câu truyện cổ tích với nhiều bài học quý báu cho các bạn nhỏ.

Nguồn gốc, bối cảnh truyện cổ tích Thạch Sanh

“Thạch Sanh” là một câu truyện thuộc thể loại truyện dân gian Việt Nam. Truyện kể về nhân vật Thạch Sanh - đại diện cho bên chính diện và Lý Thông - đại diện cho phe phản diện. Các tình tiết trong câu truyện đều thể hiện rõ ràng quan hệ nhân - quả, có chứa yếu tố kì ảo, hư cấu, thể hiện niềm tin và quan niệm của nhân dân ta vào cái thiện trong cuộc sống.

Phiên bản “Thạch Sanh” sớm nhất đã được xuất hiện từ cuối thế kỉ 18, đầu thế kỉ 19, dưới dạng truyện thơ Nôm Việt Nam. Tuy không xác định được tác giả, tuy nhiên đến nay, “Thạch Sanh” đã xuất hiện rất nhiều dị bản, từ truyện thơ Nôm, truyện thơ Lục Bát… Ngày nay, chúng ta sẽ được tiếp cận với phiên bản truyện cổ tích nhiều nhất.

“Thạch Sanh” cũng được đưa vào chương trình giảng dạy của học sinh lớp 6, trong môn học Ngữ Văn 6, tập 1 (Năm 2017). Bài học này là một trong những câu truyện cổ tích từ “Kho tàng truyện cổ tích Việt Nam” của tác giả Nguyễn Đổng Chi.

Tóm tắt truyện Thạch Sanh ngắn gọn

Truyện lấy bối cảnh ở quận Cao Bình, có một đôi vợ chồng nghèo khó, tuổi đã cao nhưng mãi vẫn chưa có con. Hằng ngày, họ phải lên rừng chặt củi để kiếm sống qua ngày. Tuy nhiên, hai vợ chồng vẫn luôn vui vẻ, tốt bụng giúp đỡ mọi người xung quanh. Cảm động trước tấm lòng của đôi vợ chồng nọ, Ngọc Hoàng bèn gửi Thái Tử đầu thai xuống làm con của họ. Mang thai tận mấy năm những người vợ vẫn chưa sinh nở. Trong thời gian đó, người chồng cũng lâm trọng bệnh mà qua đời. Không lâu sau, người vợ cũng sinh ra được một bé trai khôi ngô, khỏe mạnh, đặt tên cho đứa bé là Thạch Sanh. Vài năm sau thì người vợ cũng mất.

Sau khi mẹ mất, Thạch Sanh sống một mình trong túp lều cũ dưới gốc cây da. Chàng sống nghèo khổ bằng nghề tiều phu. Tuy nhiên, chàng đã được thần tiên mà Ngọc Hoàng phái xuống để dạy cho võ nghệ. Nên Thạch Sanh đã trở nên tài giỏi và mạnh khỏe hơn người bình thường. Sau đó, Thạch Sanh đã kết nghĩa làm anh em với một người hàng rượu tên Lý Thông.

Lúc bấy giờ, trong vùng có một con Chằn Tinh thường bắt người ăn thịt, dân làng phải cống nạp rất nhiều mạng người cho nó. Chằn Tinh có phép thần thông, quân triều đình nhiều lần vây bắt nhưng đều đánh không lại. Đến khi nhà Lý Thông phải cống nạp mạng người, mẹ con Lý Thông đã lừa Thạch Sanh đến để thế mạng. Lý Thông lấy cớ nhờ Thạch Sanh canh miếu giúp mình một đêm. Thạch Sanh là người trọng tình nghĩa, chàng đã không hề nghĩ ngợi mà nhận lời ngay. Đêm đó, Chằn Tinh xuất hiện, Thạch Sanh đã giao đấu với nó, chặt đầu và đốt xác của nó.

Khi đem đầu Chằn Tinh về nhà, mẹ con Lý Thông lại lừa gạt Thạch Sanh, để chàng trốn đi nơi khác, chiếm đoạt cái đầu của Chằn Tinh đem dâng lên cho vua để nhận thưởng. Nhà vua đã phong hắn làm Đô đốc quận công.

Lúc đó, cô công chúa Quỳnh Nga đã đến tuổi lấy chồng. Hoàng tử các nước đến cầu hôn nhưng nàng vẫn chưa tìm được người phù hợp. Trong ngày vua cha tổ chức kén rể, công chúa Quỳnh Nga đã bị một con Đại Bàng tinh cắp đi mất. Sau đó, Thạch Sanh đã giải cứu được công chúa nhưng lại bị Lý Thông lừa và lấy mất công lao. Thạch Sanh tiêu diệt được Đại Bàng tinh, cứu được con trai của vua Thủy cũng tình cờ gặp nạn. Nhờ vậy, Thạch Sanh được tặng một cây đàn.

Thạch Sanh quay về gốc đa cũ và tiếp tục sống bằng nghề đốn củi. Sau này, tiếng đàn của Thạch Sanh đã giúp chàng giải oan, mẹ con Lý Thông nhận về cái kết đắng, biến thành bọ hung.

Vua cha gả công chúa cho Thạch Sanh, nhưng lại khiến hoàng tử các nước khác ghen tức. Họ đem quân sang đánh, nhưng lại bị tiếng đàn của Thạch Sanh cảm hóa. Thạch Sanh mời mấy bạn quân sĩ dùng bữa trong chiếc nồi niêu thần kỳ. Kết thúc, bọn họ lạy tạ và kéo nhau về nước. Cuối cùng, Thạch Sanh đã lên ngôi vua.

5 Bài học bổ ích từ truyện Thạch Sanh 

Truyện cổ tích “Thạch Sanh” là một trong những câu chuyện kinh điển trong văn học dân gian Việt Nam. “Thạch Sanh” không chỉ là một câu truyện cổ tích phổ biến, mà còn được chuyển thể thành nhiều dạng như thơ, phim cổ tích Thạch Sanh Lý Thông, phim 3D hay truyện tranh Thạch Sanh Lý Thông,... “Thạch Sanh” cũng là câu chuyện cảm hứng cho rất nhiều sáng tác trong văn học, điện ảnh sau này. Qua truyện cổ tích “Thạch Sanh”, các em nhỏ cần rút ra và ghi nhớ những bài học sau:

“Ở hiền gặp lành”

“Ở hiền gặp lành” luôn là thông điệp đi đầu trong mỗi câu truyện cổ tích. Đây là niềm tin, là lẽ sống và cũng là động lực để người xưa có thể chiến đấu chống lại những bất công, áp bức, sống luôn hướng về cái thiện. Trong truyện “Thạch Sanh” cũng vậy, bài học “ở hiền gặp lành” từ Thạch Sanh và “gieo gió gặt bão” từ Lý Thông là minh chứng rõ rệt nhất cho thông điệp đó. 

Thạch Sanh là một chàng trai dũng cảm, nhân hậu, không chùn bước trước khó khăn, vì vậy chàng đã có thể vượt qua rất nhiều thử thách. Truyện “Thạch Sanh” không chỉ nêu bật chiến thắng của cái thiện, mà còn ca ngợi, đề cao cái thiện đó. Còn Lý Thông, người sử dụng thủ đoạn dơ bẩn, luôn toan tính, mưu mô để hãm hại người bên cạnh mình thì đã nhận được cái kết đắng.

Sự dũng cảm, nhân hậu sẽ gặt hái được quả ngọt

Xuyên suốt câu truyện cổ tích “Thạch Sanh” là những khó khăn, thử thách không ngừng kéo đến với chàng trai mồ côi tên Thạch Sanh. Tuy nhiên, chàng đã không ngại gian khổ, mạnh mẽ và rất lý trí để giải quyết mọi chuyện. Những tình tiết trong truyện đều nếu bật nên tính cách của Thạch Sanh - một chàng trai hiền lành, nhân hậu, dũng cảm, chính trực, thật thà, khoan dung. Không chỉ vậy, càng về cuối, chúng ta còn được chứng kiến sự khôn ngoan và thông minh của Thạch Sanh. Chính những đức tính tốt ấy mà Thạch Sanh đã có thể chiến thắng trong mọi việc.

Vị tha là đức tính cần có của mỗi người

Tuy rằng lớn lên trong hoàn cảnh nghèo khó và bị người thân yêu lừa gạt, nhưng Thạch Sanh vẫn giữ được tấm lòng nhân hậu, khoan dung. Thạch Sanh sẵn sàng tha thứ, không trả thủ Lý Thông và chàng cũng sẵn sàng giúp đỡ những người xung quanh mình. Đây là một đức tính tốt đẹp không chỉ giúp mọi người xung quanh yêu quý mình hơn, mà còn giúp bản thân được vui vẻ và nhẹ nhõm hơn. Vị tha cũng là một đức tính giúp Thạch Sanh trở thành vị anh hùng lý tưởng trong các câu chuyện cổ tích dân gian.

Sự công bằng luôn hiện hữu

Cái thiện và cái ác luôn tồn tại song song trong mỗi thời đại. Tuy nhiên, chiến thắng sẽ luôn thuộc về bên biết cố gắng, nỗ lực, chân thành và tự tay đấu tranh vì điều mà mình mong muốn. Đó là công bằng dành cho những ai đã nỗ lực không ngừng để dành lấy ước mơ. Trong truyện dù bị Lý Thông lừa gạt nhiều lần, nhưng cuối cùng, Thạch Sanh cũng nhận được những gì vốn thuộc về mình. Điều này cho thấy rằng, cho dù những mưu mô, dối trá có thể đổi trắng thay đen, nhưng đó đều chỉ là tạm thời. Sự thật sẽ luôn chiến thắng.

Lòng yêu nước và sự yêu hòa bình

Thạch Sanh là một vị anh hùng luôn yêu thương dân làng. Vì để cứu dân làng khỏi nguy hiểm, chàng đã không hề lo ngại trong việc nhận nhiệm vụ đi tiêu diệt Chằn Tinh. Không chỉ vậy, Thạch Sanh còn là một người có lòng yêu nước và không mong muốn những cuộc chiến tranh vô nghĩa. Khi quân địch xuất hiện, chàng đã dùng cách của mình để cảm hóa quân thù, bảo vệ đất nước.

Các câu hỏi đáp liên quan đến truyện cổ tích Thạch Sanh dành cho bé

Mỗi khi đọc sách cho bé nghe hoặc cho bé tự đọc sách, ba mẹ nên lựa chọn những quyển sách có phần hỏi đáp cuối truyện để các con có thể giải đố, thống kê lại những tình tiết, bài học quan trọng có trong câu chuyện đó. Việc này không chỉ giúp các em nhỏ rèn luyện khả năng ghi nhớ, mà còn để trau dồi khả năng văn học của các con, tạo nền tảng cơ bản cho quá trình học tập môn Ngữ Văn sau này.

Tại ứng dụng sách nói Umbalena, các bé cũng sẽ được tiếp cận với phần đố vui sau mỗi quyển sách. Umbalena là ứng dụng sách hàng đầu cho trẻ em từ 2 đến 10 tuổi. Tại đây, các bé sẽ được trau dồi ngôn ngữ tiếng Việt và tiếng Anh thông qua hàng ngàn đầu sách thú vị, bổ ích đến từ hơn 70 chủ đề. Mỗi câu chuyện đều được Umbalena minh họa một cách sinh động, đáng yêu, sử dụng lời dẫn đơn giản, trong sáng và dễ hiểu. Không chỉ vậy, ứng dụng sách nói Umbalena còn được tích hợp những tính năng hiện đại, giúp bé phát triển tư duy toàn diện với các kỹ năng nghe, nói, đọc và viết. Những câu hỏi sau mỗi quyển sách tại Umbalena cũng rất đơn giản, phù hợp với từng cấp độ mà các bé lựa chọn. Giải những câu đố này sẽ giúp kích thích các bé phải ghi nhớ và suy nghĩ trong quá trình đọc.

Khi đến với truyện cổ tích Thạch Sanh, ba mẹ có thể cùng con tương tác thông qua những câu hỏi sau:

“Thạch Sanh là con của ai?”

Đáp án: Thạch Sanh là con của Ngọc Hoàng đầu thai xuống trần gian.

“Khi còn nhỏ, Thạch Sanh sống ở đâu?”

Đáp án: Thạch Sanh sống trong túp lều dưới gốc cây đa.

Thạch Sanh là một chàng trai nghèo khó sống dưới gốc cây đa

“Lý Thông đã lừa Thạch Sanh làm gì?”

Đáp án: Lý Thông đã lừa Thạch Sanh đi giết Chằn Tinh để chiếm đoạt công lao.

“Thạch Sanh đã tiêu diệt được con quái vật nào đầu tiên?”

Đáp án: Chằn Tinh.

“Con vật nào đã bắt cóc Công chúa?”

Đáp án: Đại Bàng.

“Mẹ con Lý Thông đã biến thành con vật gì?”

Đáp án: Bọ hung.

Ba mẹ có thể tham khảo những câu hỏi nhỏ ở trên sau khi đọc truyện cổ tích “Thạch Sanh” cùng con. Đây đều là những câu hỏi đơn giản và liên quan mật thiết đến cốt truyện, vì vậy, những câu hỏi này cũng sẽ giúp các bé thống kê lại một số sự kiện quan trọng diễn ra trong câu chuyện ấy.

“Thạch Sanh” là một mẩu truyện cổ tích hay đối với nhiều thế hệ. Câu chuyện không chỉ là công cụ giải trí với nhiều tình tiết hấp dẫn, mà còn giúp giáo dục, truyền tải nhiều bài học hay đến với các bạn nhỏ. Truyện thể hiện niềm tin, ước mơ về một xã hội công bằng, nhân đạo và yêu hòa bình của nhân dân ta. Truyện cổ tích “Thạch Sanh” sẽ là một câu chuyện hay và phù hợp với các bé từ 9 tuổi.