Giáo án toán lớp 5 - Học kì 1 Kết nối tri thức

[MỚI NHẤT 2025] Dạy con học thật dễ - Tổng hợp kiến thức Toán lớp 5 - Tuần 9 - Kết nối tri thức (Không Quảng Cáo)

 

Tổng hợp kiến thức Toán lớp 5 tuần 9 - Kết nối tri thức đầy đủ nhất kèm bài tập thực hành giúp ba mẹ Dạy con học thật dễ! Ba mẹ xem hướng dẫn bên dưới của chương trình Dạy con học thật dễ để giúp con hiểu và vận dụng kiến thức Toán lớp 5 tuần 9 hiệu quả, đạt điểm cao.

 

DẠY CON HỌC THẬT DỄ - TOÁN LỚP 5 – TUẦN 9

PHÉP TRỪ VÀ PHÉP NHÂN SỐ THẬP PHÂN

 

I. Mục tiêu bài học và kiến thức cần nhớ:

 

1.1. Mục tiêu bài học:

 

- Thực hiện được phép trừ số thập phân.

- Thực hiện được phép nhân số thập phân.

- Phát triển năng lực lập luận, tư duy trong toán học.

- Áp dụng các bài toán trong thực tế.

 

1.2. Kiến thức cần nhớ:

 

1.2.1. PHÉP TRỪ SỐ THẬP PHÂN:

 

a. Quy tắc trừ hai số thập phân:

- Bước 1: Đặt tính:

+ Viết số bị trừ ở trên, số trừ ở dưới sao cho các chữ số ở cùng một hàng thẳng cột với nhau (hàng đơn vị thẳng cột với hàng đơn vị, hàng phần mười thẳng cột với hàng phần mười,...).

+ Dấu phẩy phải thẳng cột với nhau.

+ Có thể thêm các chữ số 0 vào bên phải phần thập phân để các số có cùng số chữ số ở phần thập phân (nếu cần).

- Bước 2: Thực hiện phép trừ:

+ Trừ như trừ các số tự nhiên.

- Bước 3: Viết kết quả:

+ Viết dấu phẩy ở hiệu thẳng cột với các dấu phẩy của số bị trừ và số trừ.

 

b. Lưu ý:

- Đặt tính đúng là yếu tố quan trọng nhất để thực hiện phép trừ chính xác.

- Cẩn thận khi trừ các số có nhiều chữ số ở phần thập phân.

 

1.2.2. PHÉP NHÂN SỐ THẬP PHÂN:

 

a. Nhân một số thập phân với một số tự nhiên:

- Bước 1: Đặt tính:

+ Đặt tính như nhân hai số tự nhiên.

- Bước 2: Thực hiện phép nhân:

+ Nhân như nhân các số tự nhiên.

- Bước 3: Viết kết quả:

+ Đếm xem trong phần thập phân của số thập phân có bao nhiêu chữ số, rồi dùng dấu phẩy tách ở tích ra bấy nhiêu chữ số kể từ phải sang trái.

 

b. Nhân một số thập phân với một số thập phân:

- Bước 1: Đặt tính:

+ Đặt tính như nhân hai số tự nhiên.

- Bước 2: Thực hiện phép nhân:

+ Nhân như nhân các số tự nhiên.

- Bước 3: Viết kết quả:

Đếm xem trong phần thập phân của cả hai thừa số có tất cả bao nhiêu chữ số, rồi dùng dấu phẩy tách ở tích ra bấy nhiêu chữ số kể từ phải sang trái.

 

c. Các tính chất của phép nhân số thập phân: (Giống như số tự nhiên)

- Tính chất giao hoán: Khi đổi chỗ các thừa số thì tích không thay đổi.

Ví dụ: a x b = b x a

- Tính chất kết hợp: Khi nhân một tích hai số với số thứ ba, ta có thể nhân số thứ nhất với tích của số thứ hai và số thứ ba.

Ví dụ: (a x b) x c = a x (b x c)

- Nhân với số 1: Số nào nhân với 1 cũng bằng chính số đó.

Ví dụ: a x 1 = 1 x a = a

- Tính chất phân phối của phép nhân đối với phép cộng:

a x (b + c) = a x b + a x c

 

👉 👉 Lưu ý chung:

- Khi thực hiện phép nhân, không cần đặt dấu phẩy thẳng cột.

- Đếm số chữ số phần thập phân cẩn thận để đặt dấu phẩy đúng vị trí.

- Vận dụng các tính chất của phép nhân để tính nhanh và tính nhẩm.

 

👉 Luyện tập các dạng toán thường gặp với Dạy con học thật dễ trên Umbalena!

 

II. Phương pháp giảng dạy:

 

2.1. Ôn tập kiến thức cũ:

 

a. Mục tiêu:

- Kiểm tra lại kiến thức về phép cộng số thập phân.

- Đảm bảo con đã nắm vững cách đặt tính và thực hiện phép cộng.

b. Hoạt động:

- Câu hỏi:

+ Nhắc lại quy tắc cộng hai số thập phân.

+ Nêu các tính chất của phép cộng số thập phân.

- Bài tập nhỏ:

Tính: 2,5 + 3,7; 10,2 + 5,8; 0,75 + 1,25

 

👉 Ba mẹ và con xem lại bài học về Phép cộng số thập phân  tại đây của Umbalena!

 

2.2. Hình thành kiến thức mới: Phép trừ và phép nhân số thập phân:

 

2.2.1. Giới thiệu phép trừ số thập phân:

 

- Mục tiêu:

+ Giúp con hiểu rằng phép trừ số thập phân cũng tương tự như phép trừ số tự nhiên.

+ Nắm được cách đặt tính và thực hiện phép trừ.

- Hoạt động:

Ví dụ mở đầu:

"Mẹ có 5,5 m vải, mẹ dùng 2,3 m để may áo. Hỏi mẹ còn lại bao nhiêu mét vải?"

Gợi ý con thực hiện phép tính: 5,5 - 2,3 = ?

Hướng dẫn cách đặt tính:

Viết số bị trừ ở trên, số trừ ở dưới sao cho các chữ số ở cùng một hàng thẳng cột với nhau (hàng đơn vị thẳng cột với hàng đơn vị, hàng phần mười thẳng cột với hàng phần mười,...), dấu phẩy thẳng cột với nhau.

Ví dụ:

  5,5
- 2,3
-------

Hướng dẫn cách thực hiện phép trừ:

Trừ như trừ các số tự nhiên.

Viết dấu phẩy ở hiệu thẳng cột với các dấu phẩy của số bị trừ và số trừ.

Ví dụ:

  5,5
- 2,3
-------
  3,2

Kết luận: Mẹ còn lại 3,2 m vải.

 

👉 Lưu ý quan trọng: Nhấn mạnh việc đặt tính đúng là yếu tố then chốt để thực hiện phép trừ chính xác.

 

*) Quy tắc trừ hai số thập phân:

- Mục tiêu:

+ Khái quát hóa cách thực hiện phép trừ số thập phân thành quy tắc.

+ Giúp con ghi nhớ và áp dụng một cách dễ dàng.

- Hoạt động:

Nêu quy tắc:

Muốn trừ hai số thập phân, ta làm như sau:

* Đặt tính: Viết số bị trừ ở trên, số trừ ở dưới sao cho các chữ số ở cùng một hàng thẳng cột với nhau, dấu phẩy thẳng cột với nhau.

* Trừ như trừ các số tự nhiên.

* Viết dấu phẩy ở hiệu thẳng cột với các dấu phẩy của số bị trừ và số trừ.

Ví dụ minh họa:

Thực hiện phép tính: 27,5 - 8,25 = ?

Giải thích từng bước:

Đặt tính:

  27,5
-  8,25
-------

Nếu số thập phân có ít chữ số ở phần thập phân hơn thì ta có thể thêm các chữ số 0 vào bên phải để các số có cùng số chữ số ở phần thập phân (ở đây ta có thể viết 27,5 thành 27,50) để dễ dàng trừ hơn.

Thực hiện phép trừ:

  27,50
-  8,25
-------
  19,25

- Yêu cầu con nhắc lại quy tắc.

 

2.2.2. Giới thiệu phép nhân số thập phân:

 

a) Nhân một số thập phân với một số tự nhiên:

- Mục tiêu:

+ Giúp con hiểu cách nhân số thập phân với số tự nhiên.

+ Nắm được quy tắc nhân.

- Hoạt động:

+ Ví dụ mở đầu:

"Một quyển vở có giá 7,5 nghìn đồng. Hỏi mua 3 quyển vở hết bao nhiêu nghìn đồng?"

Gợi ý con thực hiện phép tính: 7,5 x 3 = ?

- Hướng dẫn cách đặt tính:

Đặt tính như nhân hai số tự nhiên.

Ví dụ:

 7,5
x  3
-----

- Hướng dẫn cách thực hiện phép nhân:

+ Nhân như nhân các số tự nhiên.

+ Đếm xem trong phần thập phân của số thập phân có bao nhiêu chữ số, rồi dùng dấu phẩy tách ở tích ra bấy nhiêu chữ số kể từ phải sang trái.

Ví dụ:

   7,5
x    3
-----
 22,5

- Kết luận: Mua 3 quyển vở hết 22,5 nghìn đồng.

 

b) Nhân một số thập phân với một số thập phân:

- Mục tiêu:

+ Giúp con hiểu cách nhân hai số thập phân với nhau.

+ Nắm được quy tắc nhân.

- Hoạt động:

+ Ví dụ mở đầu:

Tính diện tích hình chữ nhật có chiều dài 4,5 m, chiều rộng 2,4 m.

Gợi ý con thực hiện phép tính: 4,5 x 2,4 = ?

+ Hướng dẫn cách đặt tính:

Đặt tính như nhân hai số tự nhiên.

Ví dụ:

  4,5
x 2,4
-----

- Hướng dẫn cách thực hiện phép nhân:

+ Nhân như nhân các số tự nhiên.

+ Đếm xem trong phần thập phân của cả hai thừa số có tất cả bao nhiêu chữ số, rồi dùng dấu phẩy tách ở tích ra bấy nhiêu chữ số kể từ phải sang trái.

Ví dụ:

  4,5
x 2,4
-----
  180
  90
-----
10,80

- Kết luận: Diện tích hình chữ nhật là 10,8 m².

 

2.3. Vận dụng:

 

- Mục tiêu:

+ Giúp con thấy được ứng dụng của phép trừ và phép nhân số thập phân trong thực tế.

+ Tạo sự hứng thú và liên hệ với cuộc sống hàng ngày.

- Hoạt động:

+ Bài toán thực tế:

"Con hãy tính xem nếu mỗi ngày con tiết kiệm được 2,5 nghìn đồng thì sau một tuần con sẽ tiết kiệm được bao nhiêu tiền?"

"Mẹ mua 2,5 kg táo với giá 35,000 đồng/kg. Hỏi mẹ phải trả bao nhiêu tiền?"

 

III. Học liệu:

 

Ba mẹ tải Phiếu bài tập tuần 9 tại đây.

 

👉 Còn rất nhiều học liệu hay từ Dạy con học thật dễ của Umbalena:

 

✅ Hiểu bài từ gốc đến ngọn với Giáo án soạn sẵn cho mỗi buổi học tại nhà.

✅ Trò chơi, worksheet, tranh tô màu, flashcard với nhân vật hoạt hình sinh động.

✅ Luyện tập cùng kho bài tập tương tác do chuyên gia Giáo dục biên soạn.

✅ Tự chấm điểm, xếp hạng để con học mọi lúc mọi nơi kể cả khi ba mẹ bận rộn.

 

👉 Khám phá bí mật Dạy con học thật dễ của ba mẹ thông thái!

 

IV. Kết hợp trò chơi:

 

Dưới đây là một số gợi ý trò chơi cho các bé làm quen với phép trừ và phép nhân số thập phân:

 

4.1. Trò chơi: "Ai nhanh hơn?"

 

- Mục tiêu: Làm quen với phép trừ số thập phân cơ bản.

- Cách chơi:

+ Chuẩn bị bảng gồm nhiều phép trừ số thập phân đơn giản (ví dụ: 5,3−2,4; 8,7−1,95; 3 - 2,4; 8,7 - 1,9; 5,3−2,4; 8,7−1,9).

+ Bé và ba mẹ cùng giải. Ai tính nhanh và đúng hơn sẽ ghi điểm.

 

4.2. Trò chơi: "Số thập phân bí ẩn"

 

- Mục tiêu: Tăng kỹ năng tính toán chính xác.

- Cách chơi:

+ Viết một số thập phân lớn lên bảng (ví dụ: 10,5; 10,5; 10,5).

+ Lần lượt trừ các số nhỏ hơn mà ba mẹ đưa ra (ví dụ: 10,5−3,2; 10,5 - 3,2; 10,5−3,2, sau đó kết quả tiếp tục trừ 1,8; 1,8; 1,8).

+ Ai giải được chuỗi phép trừ cuối cùng đúng sẽ thắng.

 

4.3. Trò chơi: "Mua sắm thông minh" (Phiên bản trừ)

 

- Mục tiêu: Ứng dụng phép trừ vào thực tế.

- Cách chơi:

+ Cho bé "số tiền" ban đầu (ví dụ: 20,0; 20,0; 20,0).

+ Bé sẽ "mua hàng" (các món hàng có giá trị thập phân như 5,6; 2,3; 5,6; 2,3; 5,6; 2,3) và thực hiện phép trừ để tính số tiền còn lại.

+ Ai tính chính xác số tiền còn lại nhanh nhất sẽ chiến thắng.

 

4.4. Trò chơi: "Bước chân về đích"

 

- Mục tiêu: Tăng khả năng giải phép trừ.

- Cách chơi:

+ Mỗi bước đi của bé là một phép trừ 

+ Ai về đích chính xác hơn (đúng bằng 0 hoặc gần 0 nhất) sẽ thắng.

 

4.4. Trò chơi: "Nhân số thần tốc"

 

- Mục tiêu: Tăng tốc độ giải phép nhân thập phân.

- Cách chơi:

+ Đưa ra các phép nhân đơn giản

+ Bé tính và so sánh kết quả. Ai trả lời nhanh và chính xác sẽ ghi điểm.

 

4.5. Trò chơi: "Ghép cặp phép nhân"

 

- Mục tiêu: Rèn luyện kỹ năng tính toán chính xác.

- Cách chơi:

+ Chuẩn bị thẻ bài: Một nửa ghi các phép nhân, nửa còn lại ghi kết quả 

+ Bé sẽ tìm và ghép cặp phép nhân với kết quả đúng.

+ Ai ghép đúng nhiều hơn sẽ chiến thắng.

 

4.6. Trò chơi: "Đố vui nhân thập phân"

 

- Mục tiêu: Tạo động lực học vui vẻ.

- Cách chơi:

+ Bé chọn một số thập phân ban đầu. 

+ Bạn đặt câu đố nhân. 

+ Bé giải đúng sẽ nhận "điểm thưởng" hoặc một phần quà nhỏ.

 

4.7. Trò chơi: "Bánh xe nhân thập phân"

 

- Mục tiêu: Tăng sự hứng thú khi học phép nhân.

- Cách chơi:

+ Chuẩn bị một bánh xe có các số thập phân và một bảng số nguyên .

+ Bé quay bánh xe và nhân số thập phân với số nguyên trên bảng.

+ Ai tính đúng nhiều hơn sẽ thắng.

 

👉 Xem thêm các trò chơi học tập từ Dạy con học thật dễ của Umbalena!

 

V. Ôn tập:

 

Ba mẹ đừng quên luyện tập thường xuyên cùng con để con có thể ghi nhớ và vận dụng bài học vào thực tế một cách thành thạo. Ba mẹ hãy:

  • Yêu cầu con nhắc lại kiến thức cần nhớ trong tuần 9.
  • Cho con làm các bài tập tuần 9 trong sách giáo khoa, vở bài tập.
  • Ba mẹ thường xuyên đưa ra những tình huống thực tế cho các con.

 

Đừng bỏ lỡ cơ hội cho con học tốt hơn với những bài tập bổ trợ hữu ích từ chuyên mục Dạy con học thật dễ trên Thư viện số học tập hàng đầu cho trẻ em Việt Nam - Umbalena.

 

👉 Ba mẹ bấm tại đây để đăng kí và trải nghiệm miễn phí ngay nhé!